Hukuki Playbook Nedir? Büro Kurallarıyla Yapay Zeka

Hukuki playbook, büronun ya da hukuk biriminin belirli bir sözleşme türünde hangi pozisyonu tercih ettiğini, hangi alternatifleri kabul edebileceğini ve neyi hiçbir koşulda kabul etmeyeceğini yazılı hâle getiren rehberdir. Amacı, aynı tür sözleşmenin kim incelerse incelesin aynı ölçütlerle incelenmesidir.
Yapay zeka ile birlikte kullanıldığında playbook ikinci bir işlev kazanır: genel bir sohbet botuna her seferinde yeniden anlatılan talimatlar bir kez tanımlanır ve yapay zeka sözleşmeyi bu kurallara göre inceler. Yapay zeka kuralların dışında kalan maddeleri işaretler ve değişiklik önerir; hangi önerinin uygulanacağına avukat karar verir.
Bir playbook'un beş unsuru
- Konu: sorumluluk sınırı, gizlilik süresi, yetkili mahkeme gibi incelenecek başlık
- Tercih edilen pozisyon: büronun ilk taslakta kullandığı dil
- Kabul edilebilir alternatifler: pazarlıkta geri çekilinebilecek sınır
- Kırmızı çizgi: onay almadan kabul edilmeyecek durum
- Önem seviyesi ve önerilen dil: sapma görüldüğünde ne kadar önemli olduğu ve yerine önerilecek metin
Örnek: NDA için dört satırlık playbook
| Konu | Tercih | Kabul edilebilir | Kırmızı çizgi |
|---|---|---|---|
| Gizlilik süresi | Sözleşme sonrası 3 yıl | 5 yıla kadar | Süresiz yükümlülük (ticari sır hariç) |
| Karşılıklılık | Karşılıklı yükümlülük | Tek taraflı, yalnız müvekkil açıklıyorsa | Yalnız müvekkili bağlayan tek taraflı metin |
| Bilgi iadesi | Talep hâlinde iade veya imha | Yasal saklama istisnasıyla | İade yükümlülüğünün olmaması |
| Yetkili mahkeme | İstanbul mahkemeleri | Tahkim, kurum kuralları belirtilmişse | Yabancı mahkeme, müvekkil Türkiye'deyse |
Asıl fark: Sohbet botuna verilen talimat bir kişinin notudur. Playbook ise büronun ortak kuralıdır ve herkes aynı kuralla inceler.
Sohbet botu talimatı ile playbook arasındaki fark
Genel asistanlarda da proje talimatları veya kayıtlı yönergelerle benzer bir düzen kurulabilir. Fark, kuralların nerede durduğunda ve sonucun nereye gittiğindedir. Sohbet botuna verilen talimat çoğunlukla bir kullanıcıya aittir ve sonucu metin olarak döner. Hukuk çalışma alanındaki playbook ekip genelinde paylaşılır, doğrudan belgeye uygulanır, bulguları önem seviyesiyle listeler ve önerileri izlenen değişiklik olarak belgeye getirir.
İlk playbook'u iki haftada kurmak
- En sık incelenen sözleşme türünü seçin; çoğu büroda bu NDA veya hizmet sözleşmesidir.
- Son altı ayda o türden imzalanan beş sözleşmeyi açın ve hangi maddelerde pazarlık yapıldığını listeleyin.
- Her madde için tercih edilen pozisyonu, kabul edilebilir sınırı ve kırmızı çizgiyi bir sayfada yazın.
- Bir kıdemli avukat taslağı onaylasın; yalnız onun onayıyla değiştirilebilsin.
- Playbook'u yeni gelen üç sözleşmede deneyin, yapay zekanın işaretlediği ve kaçırdığı noktaları not edin.
- İkinci haftanın sonunda kuralları düzeltin ve ekibe duyurun.
Playbook'un sahibi kim olmalı?
Playbook bir kişinin kişisel tercihleri değil, büronun kararıdır. Bu yüzden her playbook'un bir sahibi, bir onaylayanı ve bir gözden geçirme tarihi olmalıdır. Mevzuat değişikliği, yeni bir müvekkil sektörü ya da pazarlıkta sık geri çekilinen bir madde, playbook'un güncellenmesi gerektiğinin işaretidir. Yapay zeka kullanımının genel kuralları ise ayrı bir belgede, büronun yapay zeka kullanım politikasında durur.
Attornaid'de playbook nasıl çalışır?
Attornaid'de AI İş Akışları ile büronun tercih ettiği hukuki pozisyonlar politika olarak tanımlanır. Bir politika sözleşmeye uygulandığında Attornaid tanımlanan pozisyonların dışında kalan maddeleri gösterir, bulguları önem seviyesiyle listeler ve önerilen değişiklikleri sunar. NDA incelemesi, ticari sözleşme temel hükümleri ve iş sözleşmesi risk kontrolü gibi hazır iş akışlarıyla başlanabilir; büro kendi politikalarını da oluşturabilir. Bulguları değerlendirmek ve hangi değişikliğin kabul edileceğine karar vermek avukatın sorumluluğundadır.
Kontrol listesi
- İlk playbook için sözleşme türü seçildi
- Her konu için tercih, kabul edilebilir sınır ve kırmızı çizgi yazıldı
- Playbook'un sahibi ve onaylayanı belli
- Gözden geçirme tarihi takvime girildi
- Ekip aynı playbook'la inceliyor, kişisel talimatlar bırakıldı
- Yapay zekanın önerileri kabul veya ret ile sonuçlanıyor
Sıkça sorulan sorular
Hukuki playbook nedir?
Büronun veya hukuk biriminin belirli bir sözleşme türünde tercih ettiği pozisyonları, kabul edebileceği alternatifleri ve kabul etmeyeceği durumları yazılı hâle getiren rehberdir. Aynı tür sözleşmenin kim incelerse incelesin aynı ölçütlerle incelenmesini sağlar.
Playbook ile şablon sözleşme arasındaki fark nedir?
Şablon büronun kendi taslağıdır. Playbook ise karşı taraftan gelen taslağın nasıl inceleneceğini anlatır: hangi maddede ne kadar geri çekilinebileceğini ve neyin kabul edilmeyeceğini. İkisi birlikte kullanılır.
Playbook yapay zekayla nasıl kullanılır?
Playbook politika olarak tanımlanır ve sözleşmeye uygulanır. Yapay zeka tanımlanan pozisyonların dışında kalan maddeleri önem seviyesiyle işaretler ve değişiklik önerir. Öneriler izlenen değişiklik olarak gelir; avukat kabul ya da ret eder.
Genel bir sohbet botuna talimat yazmak aynı işi görmez mi?
Kısmen görür. Ancak talimat genellikle bir kullanıcıya aittir, her seferinde yeniden yazılır ve sonucu metin olarak döner. Playbook ekip genelinde paylaşılır, doğrudan belgeye uygulanır ve önerileri belgeye izlenen değişiklik olarak getirir.
İlk playbook hangi sözleşme türüyle başlamalı?
En sık incelenen türle. Çoğu büroda bu NDA veya hizmet sözleşmesidir. Son altı ayda imzalanan birkaç sözleşmede pazarlık yapılan maddeler listelenerek iki hafta içinde ilk sürüm kurulabilir.
Playbook ne sıklıkla güncellenmeli?
En az yılda bir kez ve mevzuat değişikliği, yeni bir müvekkil sektörü ya da pazarlıkta sık geri çekilinen bir madde görüldüğünde. Her playbook'un sahibi, onaylayanı ve gözden geçirme tarihi yazılı olmalıdır.
İlgili yazılar
Sözleşmeyi Sohbet Botuna Yapıştırmanın Gizli Maliyeti
Sözleşmeyi sohbet penceresine yapıştırarak incelemek hızlı görünür ama maliyeti sonra çıkar: hangi sürümün incelendiğinin belirsiz…
Okumaya Devam EtGenel Yapay Zeka Varken Hukuk Birimi Ne Yapmalı?
Şirket Microsoft 365 Copilot, ChatGPT veya Claude için kurumsal lisans aldığında hukuk birimi ne yapmalı? Hangi işin genel asistan…
Okumaya Devam EtHukuk Bürosu Yapay Zeka Kullanım Politikası Nasıl Yazılır?
Hukuk bürosu yapay zeka kullanım politikasının altı başlığı ve TBB Avukatlar İçin Yapay Zeka Kullanımı Tavsiye Rehberi ile eşleşme…
Okumaya Devam Et

